De 10 meest gemaakte fouten bij het zaaien
We krijgen wel eens vragen over problemen bij het zaaien. Wat ons daarbij opvalt is dat er bij het zaaien en het opkweken van de kiemen vaak dezelfde dingen fout gaan. Daar willen we je graag bij helpen. Want als je ze herkent kun je ze makkelijk voorkomen.
We hebben een top 10 gemaakt van de meest voorkomende ’fouten’:
Met stip op 1 staat : Zaaien in te koude omstandigheden
Het gebeurd vaak dat mensen te vroeg beginnen met buiten zaaien. Dat gebeurd bijvoorbeeld vaak bij bepaalde pompoensoorten zoals Butternuts en Muskaatpompoenen. In de meeste gevallen wordt er al met een paar dagen mooi weer buiten gezaaid maar dan is de aarde nog lang niet warm genoeg en gaan de zaden rotten. De aarde heeft echt tijd nodig om op te warmen. Pas dan gaan je zaden kiemen. Het is heel belangrijk dat de grond op zaaidiepte warm genoeg is. Om daarachter te komen kun je een grondthermometer gebruiken. Is de aarde nog te koud, wacht dan tot de temperatuur wel goed is. Wees niet bang om iets later te zaaien dan wordt geadviseerd want als de temperatuur en de groeiomstandigheden goed zijn, gaat het kiemproces snel en groeien de planten beter dan wanneer het te koud is. Heb dus geduld en laat je sturen door de natuur!
2: Grote temperatuurschommelingen
Het gebeurd vaak dat mensen te vroeg beginnen met buiten zaaien. Dat gebeurd bijvoorbeeld vaak bij bepaalde pompoensoorten zoals Butternuts en Muskaatpompoenen. In de meeste gevallen wordt er al met een paar dagen mooi weer buiten gezaaid maar dan is de aarde nog lang niet warm genoeg en gaan de zaden rotten. De aarde heeft echt tijd nodig om op te warmen. Pas dan gaan je zaden kiemen. Het is heel belangrijk dat de grond op zaaidiepte warm genoeg is. Om daarachter te komen kun je een grondthermometer gebruiken. Is de aarde nog te koud, wacht dan tot de temperatuur wel goed is. Wees niet bang om iets later te zaaien dan wordt geadviseerd want als de temperatuur en de groeiomstandigheden goed zijn, gaat het kiemproces snel en groeien de planten beter dan wanneer het te koud is. Heb dus geduld en laat je sturen door de natuur!
3: Te diep zaaien
Kijk voordat je gaat zaaien eerst even wat voor zaden je hebt gekocht. Het is namelijk nogal belangrijk om te weten of het wel of geen lichtkiemers zijn. Het gebeurd vaak dat lichtkiemers “begraven” worden en dan komen ze dus niet op. Lichtkiemers hebben daglicht nodig om te kunnen kiemen dus die zaai je op de aarde. Je drukt ze alleen een beetje aan of je strooit er als je binnen gaat voorzaaien hooguit een héél dun laagje vermiculiet over. Voor de andere types is er een vuistregel: Zaai niet dieper dan de dikte / breedte van het zaad.
4: Te weinig daglicht
Lichtkiemers hebben daglicht nodig. Zorg dus voor een plaats voor het raam of nog beter, als je een kasje hebt, zaai voor in de kas.
5: De kiemplanten te warm en te donker neerzetten
Vaak worden de opgekomen kiemplanten te donker en te warm neergezet. Ze gaan zich dan zeg maar ‘uitrekken’ om zoveel mogelijk licht te vangen en door warmte groeien ze te snel. Door de combinatie van die twee factoren krijg je lange, slappe en bleke kiemplanten. Dat noemen ze etiolatie.Voor stevige groene kiemplanten zet je, als je in huis zaait, de kiemplanten in bijvoorbeeld een koele slaapkamer zonder verwarming. Zet ze zo dicht mogelijk bij het raam voor voldoende daglicht. Maar let op: niet in de zon en ook niet op de tocht!
6: Geen geduld
Sommige zaden hebben nou eenmaal meer tijd nodig dan anderen. Te snel opgeven is een veel gemaakte fout.
7: Te dicht op elkaar zaaien
Vaak staat er bij ons op de website de tip ‘zaai niet te dik’. Daarmee wordt bedoeld dat je beter niet teveel zaden dicht op elkaar kunt zaaien. Gebeurd dat wel, dan moeten de kiemen onderling teveel concurreren om licht, water en voeding. Hierdoor worden de plantjes zwak en zullen ze niet goed doorgroeien of dood gaan.
8: Verkeerde grond gebruiken
Er wordt bij het voorzaaien nogal eens gewone potgrond gebruikt. Gewone potgrond is te vaak zwaar en daardoor kunnen veel zaden niet kiemen. Gebruik daarom speciale zaai grond want dat is luchtiger doordat er (in het geval van onze zaai en stekgrond) lava en perliet doorheen zit. Dat is beter voor de jonge worteltjes en daardoor zullen je kiemen makkelijker groeien.
9: Koude kiemers hebben geen kou periode gehad
Er zijn zaden die een periode van kou nodig hebben om wakker te worden. Pas dan gaan ze kiemen. Dat zijn vaak bloemsoorten, sommige kruiden en vaste planten. Als je binnen gaat voorzaaien zul je ze dus niet in een warme ruimte moeten zetten want dan gebeurd er niks. De zaden zijn dan nog steeds in kiemrust.
Om dat te doorbreken kun je twee dingen doen:
- In het najaar buiten zaaien zodat de natuur zijn werk kan doen.
- Voordat je binnen gaat voorzaaien leg je het zakje zaad een paar weken in bijvoorbeeld de koeling of als je al gezaaid hebt zet je de zaaitray een paar weken in een koeling of koude kas.
Op deze manier kunnen de zaadjes "ontwaken". Dat kan al bij 4°C. Dit noemen ze koud stratificeren.
Koudekiemers vragen dus om een speciale behandeling wanneer je binnen zaait, maar worden vaak sterke, gezonde planten. Door hun natuurlijke ritme te volgen, vergroot je de kans op succesvolle ontkieming
10: Teveel water geven
Nat is niet hetzelfde als vochtig houden. Als je hebt gezaaid houd je de grond vochtig. Dat gaat het beste met een plantenspuit. Met een gieter komt er meestal een scheut water op één plek en dan wordt de grond te nat waardoor de zaden gaan rotten. Je ziet aan de aarde al gauw of het te nat is want dan ontstaat er schimmel. Je kunt beter wat vaker een klein beetje geven in plaats van in één keer een flinke scheut en gebruik bij voorkeur de nevelstand van een plantenspuit.
